یکشنبه 29 خرداد 1390

تغییر واحد پول ملی؛ سیاستی قابل تامل ولی خنثی ازنظر عملكرد اقتصادی

• نوشته شده توسط: ئاسو

چند سالی است كه تغییر واحد پول ملی در میان كارشناسان و سیاستگذاران اقتصادی مورد بحث و گفت و گو بوده و اخیرا نیز جان دوباره ای گرفته است. تجربه اقتصادهایی چون تركیه در این زمینه یكی از دلایل مورد توجه مدافعان چنین سیاستی در اقتصاد ایران است. تركیه نیز مانند ایران برای مدتی طولانی پیش از سال 2005 از تورمی مزمن رنج می برد كه یكی از پیامدهای آن كاهش ارزش پول ملی در برابر سبد كالایی ثابت یا دلار در گذر زمان بود. در نتیجه، این كشور در سال 2005 اقدام به معرفی لیره جدیدی كرد كه یك واحد آن برابر یك میلیون واحد لیره قدیم بود. طبیعی است با پرداخت كمی هزینه برای انتشار پول جدید توسط بانك مركزی و جایگزینی آن با نقدینگی موجود در اقتصاد در زمان‌بندی اعلام شده ای می توان پول جدید را به جریان انداخت. علاوه برآن به راحتی می توان قیمت تمامی كالاها و خدمات و دارایی های مالی وغیر مالی را  بر حسب پول جدید محاسبه كرد و حساب ها را نیز سامان داد.  البته برای قیمت گذاری باید هر واحد پول جدید به اجزای ریزتری قابل تقسیم باشد تا امكان محاسبه دقیق قیمتها فراهم شود. درغیر اینصورت، قیمت های جدید باید در جهت بالا "رند"شود كه خود موحب ایجاد یك اثر تورمی می شود.

در ایران به فرض پیگیری دولت بر عملیاتی شدن چنین سیاستی، بهتر است اساسا واحد پول ملی از "ریال" به "تومان" تغییر یابد تا مشكلی در قیمت گذاری دقیق با پول جدید پیش نیاید؛ علاوه بر این، از آنجا كه در عمل نیز "تومان" بطور غیر رسمی واحد اصلی پول كشور است؛ با چنین اقدامی خوانش واحد پول ملی هم با استاندارد های جهانی منطبق و هم با خوانش افكار عمومی در جامعه هماهنگ می‌شود. در این صورت می توان 1000 ریال را معادل یك تومان ارزش گذاری كرد و هر تومان جدیدی را می توان به صد ریال تقسیم كرد كه هر ریال آن ارزش 10 ریال فعلی را دارد. برای مثال كالایی كه 15430 ریال در حال حاضر ارزش دارد بعد ازاین تغییر،  معادل 15 تومان و 43 ریال ارزش خواهد داشت؛ یا یك دلار به ارزش حدود 10500 ریال فعلی معادل 10 تومان و 50 ریال ارزش خواهد داشت. چنین سیاستی علاوه بر برقراری رابطه منطقی میان تومان و ریال، اجازه می دهد تبدیل قیمت ها در شرایط جدید در مقیاس 10 ریال فعلی نیز صورت گیرد.  

اما، اگر سیاست مورد بحث یعنی حذف سه صفر اجرا شود، مشكلاتی در زمینه تبدیل قیمت ها پیش خواهد آمد؛ در این شرایط،  1000 ریال معادل یك ریال جدید ارزش خواهد داشت. برای رفع مشكل قیمت گذاری و حساب ها و ارزشگذاریهای مالی ممكن است سكه هایی در مقیاس یك-دهم تا نه-دهم  ریال نیز چاپ شود تا اجازه قیمت گذاری در مقیاس دهگان به تومان را بدهد ( یعنی یك-دهم ریال  معادل 100 ریال سابق).  برای ریزتر كردن آن می توان در مقیاس یك - صدم ریال سكه جدید منتشر كرد ( یعنی یك – صدم ریال جدید  معادل 10 ریال  سابق). با این حال، این روش ضمن اینكه اصل ساده‌بودن را نقض می كند و ممكن است خوانش آن برای بسیاری از مردم سخت باشد، مشكل كنونی درمورد رابطه منطقی میان تومان و ریال را نیز رفع نمی كند. حفظ ریال به عنوان واحد پول ملی و پول‌ریز دیگری‌(به عنوان مثال دینار)؛‌ هرچندكه مشكل قیمت گذاری را رفع می كند، ولی مشكل ناهماهنگی با استاندارد جهانی و خوانش عمومی جامع را برطرف می كند. در همه جای دنیا، واحد اصلی و ملی پول هر كشوری قابل تجزیه به جز ریزتر است و نه آنكه برعكس باشد. به این اعتبار، همچنانكه پیشتر ذكر شد سیاست صحیح تبدیل تومان به واحد اصلی پول كشور و ریال به جز كوچكتر آن است.

اما صرف نظر از این بحث، آیا چنین سیاستی می تواند اثری بر عملكرد اقتصادی داشته باشد. پاسخ بی‌تردید منفی است. اگر، چنین سیاستی از بعد كوچك سازی ارقام مربوط به قیمت ها، معاملات و همینطور حساب های مالی و یا حمل مبلغی كمتر از پول در ازای سبد كالایی ثابت موثر باشد (كه البته این نیز با توجه به وجود ابزارهایی چون چك های بین بانكی و "تراول" و كارت های بانكی چندان موضوعیتی ندارد)، از بعد اثرگذاری بر عملكرد اقتصادی و برای مثال كنترل تورم كاملا غیر موثر است. اگر اقتصاد ناتوان از كنترل فشارهای تورمی باشد در اینصورت برای مثال نرخ دلار از 10 تومان و 50 ریال مذكور می تواند به 11، 12 و 13 تومان افزایش باید كه از نظر میزان رشد تفاوتی با شرایط جاری ندارد.

عملكرد واقعی اقتصاد تحت تاثیر توانایی یك كشور در بهبود بهره‌وری عوامل تولید و افزایش ظرفیت جذب اقتصادی است كه تابعی از عوامل اساسی چون موجودی دانش علمی و فنی جامعه، موجودی مهارت‌های مدیریتی و انسانی، میزان انتقال و جذب  موفق سرمایه و فناوری خارجی، میزان ادغام كم و بیش موفق در اقتصاد جهانی است كه در تحلیل نهایی در افزایش قابل توجه ظرفیت های تولیدی در طرف عرضه اقتصاد تبلور می یابد.  

توانایی كشوری مثل تركیه در كنترل تورم هیچ ارتباطی با تغییر واحد پول ملی آن ندارد بلكه تحت تاثیر عوامل مذكور بوده است. به این اعتبار، می توان نتیجه گرفت كه اگر تغییر واحد پول ملی به دلیل منطقی كردن رابطه‌ی تومان با ریال و هماهنگ كردن خوانش عمومی جامعه از معاملات و قیمت ها با واحد پول ملی قابل تامل باشد، بی تردید از منظر اثرگذاری بر عملكرد اقتصادی سیاستی كاملا خنثی محسوب می شود.

علی دینی

عضو هیات علمی موسسه مطالعات و پژوهشهای بازرگانی

نظرات() 



pharmacy without dr prescriptions
شنبه 10 اسفند 1398 01:00 ب.ظ
<a href="http://canadianpharmaciesprofmeds.com/">canadian pharmacies</a>
http://canadianpharmaciesprofmeds.com/
<a href=http://canadianpharmaciesprofmeds.com/>prescription without a doctor's prescription</a>
http://green-barley-plus-review.eu/
شنبه 10 اسفند 1398 07:08 ق.ظ
Wow because this is great job! Congrats and keep it up.
efefinord
شنبه 10 اسفند 1398 06:37 ق.ظ
long term payday loans http://paydayloansyja.com/ - payday loans california payday loans instant approval <a href="http://paydayloansyja.com/#">low fee payday loans</a> payday loans for savings accounts
vtkdFlola
پنجشنبه 8 اسفند 1398 09:01 ب.ظ
absa payday loans online http://onlineloansdhx.com/ - online payday loans for child tax benefit online payday loans illegal michigan <a href="http://onlineloansdhx.com/#">payday loans in virginia online</a> payday loans online fast approval
Bert
پنجشنبه 8 اسفند 1398 08:07 ق.ظ
If you want to lower the dimensions of your skin pores and facial soreness, try
to eat a lot of watercress. Which includes watercress in everything you eat delivers incredible health advantages and it will
make your skin area radiance. Improve the health of the skin by
consuming watercress, which is stuffed with
metal and anti-oxidants. Source: http://wonderwoman1984galgadot.blogspot.com/2020/02/pedro-pascal-advances-great-surprises.html
canadian online pharmacy
پنجشنبه 8 اسفند 1398 02:53 ق.ظ
<a href="http://canadianpharmaciesprofmeds.com/">no prior prescription required pharmacy</a>
http://canadianpharmaciesprofmeds.com/
<a href=http://canadianpharmaciesprofmeds.com/>canadian pharmacies shipping to usa</a>
watch 21 Bridges
چهارشنبه 7 اسفند 1398 05:31 ق.ظ
Should you be a tobacco user and you snore, you really should consider quitting smoking.
Smoking cigarettes triggers cells tenderness that could cause puffiness in the tonsils.
Possessing a inflamed throat could cause plenty of
heavy snoring. Source: https://21bridges.org/
jcmzcpBX
سه شنبه 6 اسفند 1398 10:24 ق.ظ
what is handgun background check <a href=http://publicrecordscheckusa.com/>washington state background check</a> free search a phone number judbtk <a href="http://publicrecordscheckusa.com/">free reverse phone directory white pages</a>
forextrendprofits.com
سه شنبه 6 اسفند 1398 08:49 ق.ظ
It's impressive that you are getting ideas from this piece of writing as well as
from our argument made here.
zcbssvBX
سه شنبه 6 اسفند 1398 05:52 ق.ظ
free cell phone carrier lookup by number <a href=http://publicrecordscheckusa.com/>find a person free of charge people search</a> free people search engine wpzggt <a href="http://publicrecordscheckusa.com/">linkedin people search</a>
reff.net.ua
سه شنبه 6 اسفند 1398 12:45 ق.ظ
It's great that you are getting ideas from this paragraph as well as
from our discussion made at this time.
egksoscig
یکشنبه 4 اسفند 1398 10:10 ق.ظ
short term cash loans gold coast http://shorttermloanshek.com/ - short term cash loans direct lenders bad credit short term cash loans <a href="http://shorttermloanshek.com/#">payday loans short term loans & cash advances from cash</a> short term loans until payday
Larae
یکشنبه 4 اسفند 1398 05:53 ق.ظ
When you are suffering from apnea, give up smoking.
Using tobacco can cause the upper air passage to swell, which exacerbates sleep apnea.
Check out the nicotine patch or gum to remove your apnea.
The 1st month is challenging, but afterward it becomes easier.
The effectiveness of the desires will lessen as being the
cigarette smoking begins to depart your pc. Source: https://f9vindiesel.blogspot.com/2020/02/fast-and-furious-will-have-tenth-film.html
vtkdFlola
شنبه 3 اسفند 1398 07:15 ب.ظ
kentucky laws on online payday loans http://onlineloansdhx.com/ - payday loans online clarksville tn online payday loans pei <a href="http://onlineloansdhx.com/#">online payday loan regulations</a> 500 payday loans online
Active Keto Boost
شنبه 3 اسفند 1398 04:54 ب.ظ
Whoa! This blog looks exactly like my old one!
It's on a totally different topic but it has pretty much the same layout and design. Outstanding choice of colors!
htoilFlola
شنبه 3 اسفند 1398 02:43 ب.ظ
quick payday loans as seen on tv http://quickloansrgl.com/ - quick cash loans with monthly payments quick payday loan in south africa <a href="http://quickloansrgl.com/#">quick loans payday</a> quick cash advance salisbury sa
panduaninstaforex.com
شنبه 3 اسفند 1398 07:06 ق.ظ
Inspiring story there. What happened after?

Good luck!
htbgabive
شنبه 3 اسفند 1398 01:27 ق.ظ
thesis editing http://thesissgj.com/ - thesis editors help with writing a thesis <a href="http://thesissgj.com/#">writing thesis paper</a> doctoral thesis defense
hxbiyn
جمعه 2 اسفند 1398 12:13 ب.ظ
gcznzc <a href="http://sildena2020usa.com/">canada viagra pharmacy</a> www cvspharmacy com
<a href="UR"L>canadian viagra online pharmacy</a> canadian pharcharmy online cialis
buykamagra.ru
پنجشنبه 1 اسفند 1398 11:34 ب.ظ
Thanks for some other wonderful article. Where else could
anybody get that type of information in such a perfect approach of
writing? I have a presentation subsequent week, and I am at
the look for such info.
The Proxy
پنجشنبه 1 اسفند 1398 12:46 ب.ظ
Hello there, You've done an incredible job. I'll certainly digg it and personally recommend to my friends.
I'm sure they will be benefited from this website.
yhffinord
پنجشنبه 1 اسفند 1398 04:20 ق.ظ
disertation http://dissertationyjx.com/ - help with dissertation dissertation proposal help <a href="http://dissertationyjx.com/#">umi dissertation</a> dissertation writing service reviews
casino
چهارشنبه 30 بهمن 1398 06:26 ب.ظ
resorts world lasvegas partners with konami resorts world lax vegas www.hkmarketing.net
The Woman in the Window yahoo
سه شنبه 29 بهمن 1398 03:02 ق.ظ
Restrict time which you invest reading the paper or observing the news
if present events make you stressed. It really is okay to tune within the most recent reports innovations once daily, but do not dwell on unfavorable stories that are
likely to enhance your nervousness. Source: https://thewomaninthewindow.org/
overseas pharmacies that deliver to usa
دوشنبه 28 بهمن 1398 04:31 ب.ظ
<a href="http://canadianpharmaciesprofmeds.com/">reputable mexican pharmacies online</a>
http://canadianpharmaciesprofmeds.com/
<a href=http://canadianpharmaciesprofmeds.com/>canadian pharcharmy online</a>
scam software
یکشنبه 27 بهمن 1398 08:17 ق.ظ
Hello there! This post couldn't be written any better! Reading through this post reminds me
of my good old room mate! He always kept talking about this.

I will forward this write-up to him. Pretty sure he will have a good read.
Thank you for sharing!
gboldiony
یکشنبه 27 بهمن 1398 01:19 ق.ظ
term paper buy http://termpapernfu.com/ - write my term paper for me term paper service <a href="http://termpapernfu.com/#">custom written term papers</a> order custom term paper
Halley
شنبه 26 بهمن 1398 03:30 ب.ظ
Try to find strategies to take pleasure in every day just as if it had been your final.
Source: https://freeguyryanreynolds.blogspot.com/2020/02/de-free-guy-adventure-comedy-trailer.html
http://fr-impuissance-traitement.eu/vigrxplus.html
شنبه 26 بهمن 1398 02:21 ب.ظ
I adore this site - its so usefull and helpfull.
Rochell
شنبه 26 بهمن 1398 07:18 ق.ظ
Right now you've found out that you aren't alone in affected by zits.
The simplest way to make sure obvious, pimples-totally free pores and skin would be to develop a
washing program that can be useful for your unique skin type.
Source: https://thewomaninthewindowjennifer.blogspot.com/2020/02/the-woman-in-window-amy-adams-is.html
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نمایش نظرات 1 تا 30
 
ساخت وبلاگ در میهن بلاگ

شبکه اجتماعی فارسی کلوب | اخبار کامپیوتر، فناوری اطلاعات و سلامتی مجله علم و فن | ساخت وبلاگ صوتی صدالاگ | سوال و جواب و پاسخ | رسانه فروردین، تبلیغات اینترنتی، رپرتاژ، بنر، سئو